V Qırımtatar Milliy Qurultayınıñ Qararı

11.05.20160:19

Qurultaynıñ qırımtatar halqınıñ sürgünligini ögrenüv ve onıñ aqibetlerini yoq etüv boyunca mahsus komissiyasınıñ işi aqqında

Qurultaynıñ qırımtatar halqınıñ sürgünligini ögrenüv ve onıñ aqibetlerini yoq etüv boyunca mahsus komissiyasınıñ 2007 senesi yanvar ayından 2009 senesi noyabr ayına qadar alıp barılğan işi aqqında malümatnı muzakere etip, Qırımtatar Qurultayı qarar berdi:
1. Qurultaynıñ qırımtatar halqınıñ sürgünligini ögrenüv ve onıñ aqibetlerini yoq etüv boyunca mahsus komissiyasınıñ 2007 senesi yanvar ayından 2009 senesi noyabr ayına qadar alıp barılğan işi aqqında malümatnı közge almaq.
2. Qurultaynıñ mahsus komissiyasına şaatlarnıñ şeadetnamelerini vesiqalaştırılması, tarihiy vesiqalarnıñ toplanuvı işini faalleştirmek, qırımtatar halqına qarşı yapılğan cinayetlerni genotsid olaraq tanıtqan vesiqalarnıñ işlenilmesini başlamağa avale etmek.

3. Qurultaynıñ mahsus komissiyasına, Meclisniñ tış bağlar bölüginen birlikte avale etmek:
• İnsaniyetke qarşı cinayetlerni genotsid olaraq tanılması halqara tecribesiniñ ögrenüvini devam etmek;
• Devletlerniñ akimiyetleri, halqara teşkilâtlar ile, 1944 senesi keçirilgen qırımtatar halqnıñ sürgünligini genotsid olaraq tanısınlar dep işbirlik başlamaq;
4.Qırımtatar Qurultayı delegatlarını, qırımtatar yerli milliy idare etüv organlarınıñ azalarını qırımtatar genotsidi aqqında şeadetnamelerini vesiqalaştırılmasına qoltutmağa mecbur etmek.
5. Qurultaynıñ mahsus komissiyasına ğurbetlikte doğğan qırımtatarlarına nisbeten sovet devletniñ diskriminatsion siyasetiniñ faktlarını toplav ve ögrenüvni başlamaq
6. Qırımtatar Milliy Meclisine Qurultaynıñ qırımtatar halqınıñ sürgünligini ögrenüv ve onıñ aqibetlerini yoq etüv boyunca mahsus komissiyasınıñ faaliyetini maddiy teminlemesi meselelerini çezmege avale etmek
7.QMCniñ Milletlerara munasebetler ve sürgün etilgen vatandaşlarnıñ işleri cumhuriyet komitetine qırımtatarlarnıñ sürgünligine ve onıñ aqibetlerine bağışlanılğan tarihiy vesiqalarnıñ neşri içün maddiy desteginiñ imkânlarını közge almaqnı rica etmek.
8. Milliy idare etüv organlarını qırımtatar halqnıñ sürgünligi aqqında şeadetnamelerniñ toplanuvını teşkil etilmesine qoltutmağa mecbur etmek.
9. Qırımtatar halqınıñ sürgünligini ögrenüv ve onıñ aqibetlerini yoq etüv boyunca mahsus komissiyaınıñ nevbetteki terkibini tasdiqlamaq:
1. Cemilev Mustafa – komissiyanıñ reisi
2. Bekirova Gülnara – komissiya reisiniñ muavini
3. Çubarov Elvedin – komissiya reisiniñ muavini
4. Avamileva Emine – komissiya azası
5. Adilseitov Refat – komissiya azası
6. Vozgrin Valeriy – komissiya azası
7. İzedinov İzet – komissiya azası
8. Qadırov Sinaver – komissiya azası
9. Kacametova Safure – komissiya azası
10. Qaybullayev Şevket – komissiya azası
11. Kürkçi Yusuf – komissiya azası
12. Qurtiyev Refat – komissiya azası
13. Mamutov Bekir – komissiya azası
14. Memetov Şevket – komissiya azası
15. Seitbekirov Eldar –komissiya azası
16. Farikov Eldar – komissiya azası
17. Hamzin Ali – komissiya azası
18. Çervonnaya Svetlana – komissiya azası

V Qırımtatar Milliy Qurultayınıñ 2-nci sessiyasında qabul olundı
Aqmescit şeeri, 2009 senesi, dekabr 6 künü

 

V Qırımtatar Milliy Qurultayınıñ
Qırımtatar Milliy Meclisi reisi aqqında
Qararı

 

Qırımtatar Milliy Meclisi reisi Mustafa Cemilevniñ V Qırımtatar Milliy Qurultayınıñ delegatlarına doğrulğan arizasını diñlep ve muzakere etip,

Qırımtatar Milliy Qurultayı qarar bere:
1. Qırımtatar Milliy Meclisi reisi Mustafa Cemilevniñ arizasını ve Qırımtatar Milliy Meclisi reisini deñiştirmek zarurlığına ketirgen delillerini közge almaq.
2. Mustafa Cemilevniñ Qırımtatar Milliy Meclisi reisi vazifesinden istifağa çıqmasını nevbetteki sebeplerden dolayı imkânsız dep saymaq:
• Qırımtatarlarnıñ milliy öz-özüni idare etüv organlarnıñ sisteması — Qurultay ve onıñ saylav organları, qırımtatarlarnıñ yerli idare etüv organlarınıñ şekillenmesi ve muvafaqiyetli teşkil etilmesi ve olarnıñ faaliyeti sayesinde effektiv şekilde qırımtatar milliy areketiniñ küçleriniñ ğayretlerini birleştirilmesine qırımtatarlar, Ukrainanıñ siyasiy ve devlet erbapları ve halqara cemaatçılıq tarafından umummillet lideri olaraq tanılğan Mustafa Cemilevniñ yüksek nufuzı sayesinde irişildi.
• Mustafa Cemilev Qırımtatar Milliy Meclisi ile qırımtatar halqınıñ temsilleri — Qurultay delegatlarınıñ gizli saylavlar usulı ile Qurultay sessiyasınıñ ketişatında ifade etilgen isteklerine köre idare ete.
• Milliy öz-özüni idare etüv organları ve, şu cümleden de, Qırımtatar Milliy Meclisi ve reisiniñ faaliyet açıqlığı söz serbestligi ve qırımtatarlar tarafından er bir idare etüv organına nisbeten öz baqışını serbest ifade ete bileceginen temin etile.
3. Qırımtatarlarınıñ öz-özüni idare etüv organlar sistemasınıñ islâatı (reformatsiyası) içün Qırımtatar Milliy Meclisine şunı avale etmek:
• 2010 senesi mayısnıñ 30-ına qadar umumiy, musaviy aq ile gizli saylavlar usulınen yerli meclis saylavlarını keçirmek;
• Yerli milliy idare organlarınıñ faaliyetine teşkiliy planlı ve esabat vesiqalarını işletmek ve amelge keçirmek;
• Qırımtatar Milliy Qurultayınıñ, Qurultaynıñ saylav organları, yerli milliy idare organlarınıñ faaliyetini nizamlağan yañı vesiqalarnı azırlav boyunca iş gruppası ile birlikte olarnı 2010 senesi Qırımtatar Milliy Qurultayı tarafından baqılması ve qabul etilmesi içün çıqarılmasını temin etmek;
• Qırımtatar Milliy Meclisi reisini er künlük işlerini yapmaq kerekliginden boşatmaq ve Meclis reisi tarafından onıñ, Qurultay reglamenti ve Qırımtatar Milliy Meclisi aqqında nizamname ile tayin etilgen doğrudan doğru vazifelerini eda etilmesi içün şarait doğurmaq niyetinen 2010 senesi fevralniñ 1-ine qadar, Qırımtatar Milliy Meclisi reisiniñ birinci muavini ve muavini, idare, bölükleriniñ vazife ve mesüliyetliginiñ taqsimini yañıdan baqıp çıqmaq.

V Qırımtatar Milliy Qurultayınıñ 2-nci sessiyasında qabul olundı.
Aqmescit, 2009 senesi, dekabr 6 künü
Kelecek Ukraina prezidenti saylavları aqqında
V Qırımtatar Milliy Qurultayınıñ
Arizası

2010 senesi yanvarnıñ 17-sinde Ukraina prezidentine saylavlar olıp keçecek. Olarnıñ neticesi Ukrainanıñ inkişafı ve bütün vatandaşları içün pek emiyetli olacaqtır.
Ukrainanıñ tamır halqlarından biri — qırımtatar halqınıñ kelecegi, bütün Ukraina cemiyetiniñ kelecegi kibi, Ukraina devletiniñ demokratik inkişafınen, yani devlet ve onıñ vatandaşaları arasında munasebetler demokratiya ve adalet, insan ve halqlarnıñ serbest inkişafqa aqlarını real şekilde temin etüv esaslarında qurulması ile sıq bağlıdır. 
Amma Ukraina yaqın zamanda Avropa demokratik devletlerinen bir sırada şerefli yer qazana bilecegi, ya da halqara siyasetniñ arqa planına çetleşecegi Ukrainanıñ yañıdan saylanğan prezidenti ve onıñ tarafından amelge keçirilecek siyaset ile bağlı olacaqtır.
Şübesiz ki, kelecek saylavlarnıñ neticesi nasıl olsa bile, qırımtatar halqı ve onıñ tarafından saylanğan temsiller — Qırımtatar Milliy Qurultayınıñ delegatları, Qırımnıñ tamır halqınıñ aqlarını tiklenmesi ve onıñ kelecegini temin etmek içün küreşni devam etecekler. Aynı zamanda da, Ukrainada demokratik teşebbüsler yeñmegen alda, devlet ile avtoritar idaresine qaytuvı, Ukrainanıñ Avropağa qoşulmasınıdan red etüvi qırımtatarlarnıñ aqlarını tiklev yoluna yañı manialar peyda etecek.
Qırımtatar halqınıñ, Qırım ve onıñ bütün ealisiniñ kelecegi içün mesüliyetligimizni añlap, qırımtatar milliy areketine has siyasiy izçenlik ve Ukrainanıñ demokratik küçleri ile ittifaq munasebetlerine esaslanaraq, biz, Qırımtatar Milliy Qurultayınıñ delegatları, semetdeşlerimiz ve diger, millet ve din mensüpligine baqmadan bütün saylayıcılarnı 2010 senesi yanvarniñ 17-de Ukraina Prezidenti saylavlarında iştirak etmege ve birinci turda demokratik küçlerge qol tutmağa çağıramız.
Saylavlarnıñ ekinici turu keçirilmesiniñ ihtimalı büyük olğanını közde tutaraq, Qırımtatar Milliy Qurultayı Qırımtatar Milliy Meclisine saylavlarnıñ birinci turunıñ neticilerine köre ve yuqarıda añılğan printsiplerine binaen konkret namzetke qol tutuv aqqında qarar çıqarmaq ve, öz nevbetinde, saylayıcılar tarafından onı keniş sürette desteklenmesi içün tedbirlerni amelge keçirmekni avale ete.

V Qırımtatar Milliy Qurultayınıñ 2-inci sessiyasında qabul olundı.
Aqmescit, 2009 senesi, dekabr 6 künü